Wersja robocza, podlega przeglądowi prawnemu. Nie stanowi oferty ani porady prawnej.
Kto może stosować 50% KUP
Wersja 0.2 z 04.10.2026
Z 50% kosztów autorskich korzystają osoby, które w ramach pracy tworzą utwory w jednej z dziedzin wymienionych w art. 22 ust. 9b ustawy o PIT, i przenoszą prawa do nich na pracodawcę lub zleceniodawcę. Liczy się to, co ktoś faktycznie tworzy, a nie nazwa stanowiska.
Dziedziny wymienione w ustawie
Art. 22 ust. 9b obejmuje twórczą działalność w zakresie:
- architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, inżynierii budowlanej i urbanistyki;
- programów komputerowych i gier komputerowych;
- literatury, dziennikarstwa i działalności publicystycznej;
- sztuk plastycznych, fotografiki i twórczości audiowizualnej;
- muzyki, teatru, reżyserii, scenografii, kostiumografii i choreografii;
- lutnictwa artystycznego i sztuki ludowej;
- działalności badawczo-rozwojowej oraz naukowo-dydaktycznej;
- działalności konserwatorskiej, tłumaczeń (prawo do opracowania cudzego utworu) oraz artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych.
Dokładne brzmienie listy znajdziesz w ustawie; w razie wątpliwości co do konkretnej dziedziny zapytaj doradcę podatkowego.
Przykłady według branży
| Branża | Kto | Przykładowe utwory |
|---|---|---|
| Oprogramowanie i gry | Programiści, architekci systemów, projektanci UX, twórcy gier | Moduł aplikacji, projekt architektury, projekt interfejsu, scenariusz gry, poziom gry |
| Architektura i budownictwo | Architekci, projektanci konstrukcji, urbaniści | Koncepcja architektoniczna, projekt budowlany, projekt wnętrz, plan zagospodarowania |
| Media i marketing | Dziennikarze, copywriterzy, graficy, fotografowie, montażyści | Artykuł, reportaż, kampania, identyfikacja wizualna, sesja zdjęciowa, film |
| Badania i rozwój | Naukowcy, inżynierowie R&D, analitycy danych | Raport z badań, nowa metoda lub model, publikacja, dokumentacja wyników |
| Edukacja | Nauczyciele akademiccy, autorzy szkoleń | Materiały dydaktyczne, kurs, podręcznik |
Co się nie liczy
- Praca rutynowa: spotkania, koordynacja, obsługa klienta, administracja, raportowanie według szablonu.
- Powielanie lub drobne zmiany cudzych rozwiązań bez własnego wkładu twórczego.
- Konfiguracja gotowych narzędzi, testy według scenariusza, utrzymanie bez nowych rozwiązań.
- Praca w dziedzinie spoza listy z art. 22 ust. 9b, nawet jeśli jest kreatywna (np. część prac czysto handlowych).
Jedna osoba zwykle łączy pracę twórczą z rutynową. Dlatego ulga obejmuje tylko część wynagrodzenia przypisaną do pracy twórczej, a ewidencja utworów pokazuje, że ta część jest uzasadniona.
Co zyskuje każda strona
- Pracownik: wyższe wynagrodzenie netto przy tym samym brutto (przykład: ile to daje).
- Pracodawca: atrakcyjniejsza oferta dla specjalistów bez zmiany kosztów płacowych; wymaga to jednak porządnej dokumentacji.
- Dział płac i finanse: jeden zatwierdzony procent pracy twórczej na osobę i miesiąc zamiast arkuszy i maili.
- Przełożeni: krótki, uporządkowany przegląd zamiast zbierania dowodów przed kontrolą.
Czy Twoja firma powinna się tym zająć
Warto, jeśli zatrudniasz co najmniej kilka osób na umowę o pracę lub umowy cywilne w dziedzinach z listy. Najwięcej zyskują firmy programistyczne, studia projektowe i architektoniczne, agencje, wydawnictwa i zespoły R&D. Jeśli już korzystacie z ulgi, ale ewidencja jest w arkuszach, ryzyko przy kontroli jest zwykle największe właśnie tam.
Zobacz też: Na czym polega ulga, Jak zacząć. Ta strona to ogólna informacja, nie porada podatkowa. Umów prezentację.